Katar i zatkany nosek u dziecka – bezpieczne sposoby na ulgę

Katar u dziecka a katar u dorosłego - niby to samo, ale jednak...

Katar u dziecka to częsta dolegliwość w sezonie jesienno-zimowym. Choć dla dorosłego zatkany nos bywa jedynie uciążliwy, u maluchów może realnie utrudniać jedzenie, spanie i oddychanie. Dzieci, a szczególnie niemowlęta, nie potrafią same oczyścić nosa, dlatego katar u niemowlaka wymaga innego podejścia niż leczenie kataru u dorosłego – zarówno pod względem metod, jak i dozwolonych preparatów.

Zatkany nosek u niemowlaka – co naprawdę pomaga?

Podstawą łagodzenia kataru u dzieci jest regularne oczyszczanie nosa. Sól fizjologiczna do nosa nawilża błonę śluzową i rozrzedza wydzielinę, ułatwiając jej usunięcie (sprawdź np. Isonasin Septo). Po podaniu kropli lub aerozolu warto sięgnąć po aspirator do noska – pozwala on delikatnie odessać zalegającą wydzielinę, gdy dziecko nie potrafi samo wydmuchać nosa (sprawdź np. Aspirator do nosa Novama z oświetleniem). To pytanie, które często pojawia się u rodziców: czy aspirator jest bezpieczny? Tak, o ile używany jest zgodnie z instrukcją i z odpowiednią delikatnością – dostępne są modele ręczne, mechaniczne i elektroniczne dopasowane do wieku dziecka.

Dodatkowo warto zadbać o nawilżanie powietrza w pokoju dziecka, szczególnie w sezonie grzewczym, kiedy suche powietrze dodatkowo podrażnia śluzówkę nosa.

Sprawdź nasze: Krople na katar i zatkany nos

Preparaty do nosa dla dzieci na katar dobierane wedle wieku

Rynek farmaceutyczny oferuje szeroki wybór preparatów na katar dla dzieci, jednak nie każdy produkt nadaje się dla każdej grupy wiekowej. Spray z wodą morską dla dzieci oraz spray do nosa dla dzieci na bazie soli fizjologicznej to podstawa pielęgnacji nosa już od pierwszych dni życia (sprawdź np. Woda morska izotoniczna spray do nosa). Wraz z wiekiem dziecka dostępne stają się kolejne formy – aerozol do nosa dla dzieci, żel do nosa dla dzieci o działaniu nawilżającym czy krople do nosa dla dzieci ułatwiające oczyszczanie nosa (sprawdź. np. Sudafed XyloSpray HA dla dzieci lub Septanazal dla dzieci). Preparaty nawilżające do nosa można stosować praktycznie bez ograniczeń wiekowych, natomiast produkty o innym działaniu warto dobierać zgodnie z ulotką i po konsultacji z farmaceutą lub pediatrą – krople do nosa dla dziecka różnią się stężeniami substancji aktywnej – słabsze krople do nosa dla niemowlaka, mocniejsze krople na zatkany nos u dziecka starszego. W kontekście osób dorosłych więcej o wyborze kropli na katar dowiesz się z artykułu: „Krople i spraye do nosa – które wybrać?”.

Kąpiele i plastry aromatyczne na katar u dziecka – dla kogo są odpowiednie?

Kąpiele z dodatkiem łagodnych olejków oraz plastry aromatyczne mogą ułatwiać oddychanie starszym dzieciom, jednak nie każdy produkt tego typu jest odpowiedni dla niemowląt. Plastry aromatyczne nakleja się zwykle na ubranie, nie na skórę, co pozwala uniknąć bezpośredniego kontaktu substancji zapachowych z delikatną skórą malucha. Przed zastosowaniem warto sprawdzić dolną granicę wieku wskazaną przez producenta.

Jak ułożyć dziecko do snu przy zatkanym nosie?

Podczas kataru u dzieci warto lekko unieść wezgłowie łóżeczka lub materac, tak aby główka dziecka znajdowała się nieco wyżej niż reszta ciała – ułatwia to spływanie wydzieliny i swobodniejsze oddychanie w nocy. U niemowląt nie stosuje się dodatkowych poduszek w łóżeczku, dlatego lepszym rozwiązaniem jest podłożenie klina lub delikatne uniesienie materaca od strony głowy. Podniesiona głowa sprawia, że dziecku jest łatwiej oddychać podczas kataru. A więcej o samym katarze i problemach z zatokami dowiesz się z naszego artykułu: „Katar i zatoki – jak skutecznie radzić sobie z niedrożnym nosem i problemami z zatokami?”.

Czego unikać u małych dzieci

U najmłodszych dzieci (poniżej 3 miesiąca życia) należy unikać kropli do nosa o działaniu obkurczającym naczynia krwionośne. U dzieci powyżej 3 miesiąca życia można już stosować tego typu krople na zatkany nos u dziecka dopasowane do wieku. Ale trzeba przy tym pamiętać, że ich niewłaściwe dawkowanie może być w dłuższej perspektywie niebezpieczne – należy unikać tzw. polekowego nieżytu nosa (sprawdź np. Nasivin Vicks Baby). Dodatkowo - olejków eterycznych, zwłaszcza mentolowych, nie stosuje się u niemowląt i małych dzieci, ponieważ mogą wywołać podrażnienie dróg oddechowych, a nawet skurcz krtani.

Sprawdź też: Jak radzić sobie z katarem u małego dziecka?

Objawy alarmowe – kiedy iść z dzieckiem do lekarza?

Kataru zwykle nie trzeba leczyć farmakologicznie, ale są sygnały, które wymagają pilnej konsultacji: wysoka gorączka, odmowa jedzenia i picia, trudności w oddychaniu, świszczący oddech, silna senność lub apatia dziecka. W takich sytuacjach nie warto czekać – należy jak najszybciej skontaktować się z pediatrą lub udać na najbliższy Szpitalny Oddział Ratunkowy.

Podsumowanie

Katar u dziecka najczęściej można złagodzić prostymi, bezpiecznymi metodami: regularnym oczyszczaniem nosa solą fizjologiczną lub wodą morską, użyciem aspiratora oraz nawilżaniem powietrza w pokoju. Dodatkowym wsparciem są krople obkurczające śluzówkę – odblokowujące nos. Nie należy ich jednak stosować dłużej niż 5-7 dni bo mogą wywoływać pewnego rodzaju „uzależnienie” śluzówki nosa.