Jak działa maść ichtiolowa i kiedy warto po nią sięgnąć?

Oto prawdopodobnie wszystko, co chciałeś wiedzieć o maści ichtiolowej - czym jest ichtiol, jakie ma właściwości i kiedy warto sięgnąć po maść ichtiolową? Poradnik.

Maść ichtiolowa
19.05.2025
5 min
mgr farm. Mateusz Jabłoński
Absolwent Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego na kierunku farmacja. Od ponad 15 lat nieprzerwanie pracuje w aptece ogólnodostępnej. Od ponad 10 lat piastuje stanowisko kierownika apteki. W swojej pracy kieruje się przede wszystkim dobrem pacjenta, dlatego też stara się uzmysławiać pacjentom, jak ważna jest świadoma i przemyślana farmakoterapia. Poza pracą w aptece współpracuje z kilkoma branżowymi serwisami farmaceutycznymi, m.in. mgr.farm, aptekarz.pl, receptura.pl, gdzie przygotowuje i publikuje artykuły o tematyce farmaceutycznej i prozdrowotnej.W czasie wolnym ceni sobie możliwość przebywania z rodziną, a w wolnych chwilach grywa w squasha. 
Zobacz profil autora
Maść ichtiolowa

Spis treści

Maść ichtiolowa to jeden z tych preparatów, które od wielu pokoleń znajdują zastosowanie w domowej apteczce. Pomimo, że nie przyciąga wyglądem i zapachem, jej skuteczność w wielu dolegliwościach skórnych jest bezsprzeczna. Czym właściwie jest ta ciemna, charakterystyczna maść ichtiolowa i kiedy warto po nią sięgnąć?

Maść ichtiolowa - zastosowanie

Ichtiol to inaczej sulfobituminian amonu - ciemnobrązowa substancja o charakterystycznym zapachu, otrzymywana w procesie destylacji łupków bitumicznych zawierających skamieniałe szczątki ryb. Maść ichtiolowa wykazuje silne działanie przeciwzapalne, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze oraz łagodzące świąd. Dodatkowo ma właściwości keratolityczne, co oznacza, że pomaga złuszczać martwy naskórek i odblokowywać pory skóry.

 

Najczęściej stosuje się ją do leczenia ropnych stanów zapalnych skóry, takich jak czyraki, ropnie, trądzik, a także w przypadku trudno gojących się ran czy odmrożeń. Jest pomocna również przy ukąszeniach owadów, gdzie szybko łagodzi świąd i obrzęk. Co ciekawe, ichtiol jest stosowany także w leczeniu niektórych chorób dermatologicznych, takich jak łuszczyca czy egzema, gdzie przynosi ulgę w świądzie i pomaga zredukować stany zapalne. Należy jednak pamiętać, że maść ichtiolowa może brudzić ubrania stąd zaleca się ostrożność podczas jej aplikacji i przebywania na skórze.

Sprawdź też: Kaszak na plecach, głowie lub szyi – jak powstaje i jak go usunąć?

 

Maść ichtiolowa na czyraki?

Czyraki to bolesne, ropne stany zapalne mieszków włosowych wywołane najczęściej przez bakterie Staphylococcus aureus. Charakteryzują się zaczerwienieniem, obrzękiem, bolesnością i obecnością czopa ropnego. Maść ichtiolowa jest jednym z najbardziej skutecznych domowych sposobów radzenia sobie z czyrakami - przyspiesza dojrzewanie ropnia, przez co ułatwia jego samoistne opróżnienie i tym samym łagodzi ból. Czyraki można leczyć również innymi metodami.

Kompresy z rumianku pomagają zmiękczyć skórę i przyspieszyć proces gojenia. Maści i kremy zawierające antybiotyki mogą być stosowane, gdy infekcja nie jest zbyt rozległa (sprawdź np. Maxibiotic maść). W aptekach dostępne są także plastry z ichtiololem, które działają podobnie jak maść, ale są dla niektórych wygodniejsze w użyciu. W przypadku nawracających czyraków lub obszernych zmian konieczna może być konsultacja lekarska i ogólnoustrojowa antybiotykoterapia. Zawsze należy pamiętać, by nie wyciskać czyraków samodzielnie, gdyż może to spowodować rozprzestrzenienie się infekcji, a sam proces leczenia takiej zmiany skórnej może się przez to znacząco wydłużyć.

 

Naturalna maść na stany zapalne - nie tylko z ichtiolem

Poza maścią ichtiolową istnieje wiele naturalnych preparatów, które skutecznie łagodzą stany zapalne skóry. Maść z propolisu (zwanego również kitem pszczelim) ma silne właściwości antybakteryjne i przeciwzapalne, sprawdzając się przy drobnych uszkodzeniach naskórka i stanach zapalnych. Aloes to kolejny naturalny składnik o działaniu kojącym i regenerującym - żel aloesowy łagodzi podrażnienia, przyspiesza gojenie ran i zmniejsza zaczerwienienie.

Maści zawierające wyciągi z nagietka (Calendula officinalis) skutecznie redukują obrzęk i przyspieszają regenerację uszkodzonej skóry. Olejek z drzewa herbacianego, często dodawany do maści i kremów, wykazuje działanie przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze - będąc dobrą alternatywą dla osób z trądzikiem czy łojotokiem. Z kolei maści z ekstraktem z rumianku przynoszą ulgę podrażnionej i zaczerwienionej skórze. Również preparaty zawierające pantenol czy alantoinę świetnie sprawdzają się przy stanach zapalnych, wspierając naturalną regenerację tkanek (sprawdź Alantan maść). Warto jednak pamiętać, że nawet naturalne składniki mogą wywoływać reakcje alergiczne, dlatego przed zastosowaniem nowego preparatu warto wypróbować jego działanie, nanosząc jego niewielką ilość na skórę.

 

Podsumowując

Maść ichtiolowa, dzięki swoim wszechstronnym właściwościom przeciwzapalnym i przeciwbakteryjnym pozostaje efektywnym preparatem na różnorodne problemy skórne - szczególnie te związane z czyrakami i ropnymi stanami zapalnymi. Choć na rynku dostępnych jest wiele alternatyw, zarówno syntetycznych jak i naturalnych, ichtiol wciąż wyróżnia się wysoką skutecznością i niewielką liczbą działań niepożądanych. Przed zastosowaniem jakiegokolwiek preparatu na poważniejsze zmiany skórne warto jednak skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

 

Sprawdź nasze: Maści i żele na oparzenia

Najczęściej zadawane pytania

Jak działa maść ichtiolowa?
Maść ichtiolowa działa przeciwzapalnie i antybakteryjnie. Wspiera oczyszczanie skóry, przyspiesza dojrzewanie zmian ropnych i łagodzi miejscowe stany zapalne.
Na jakie problemy skórne stosuje się maść ichtiolową?
Maść ichtiolowa jest stosowana przy czyrakach, ropniach, trądziku ropnym oraz drobnych zakażeniach skóry. Może być pomocna także przy stanach zapalnych mieszków włosowych.
Jak prawidłowo stosować maść ichtiolową?
Maść należy nakładać punktowo na zmienione miejsce, cienką warstwą, zwykle 1–2 razy dziennie. W razie potrzeby można zabezpieczyć skórę opatrunkiem.
Czy maść ichtiolowa jest bezpieczna dla dzieci?
Stosowanie maści ichtiolowej u dzieci powinno odbywać się po konsultacji z lekarzem lub farmaceutą. U młodszych dzieci skóra jest bardziej wrażliwa i może reagować podrażnieniem.
Czy maść ichtiolowa ma skutki uboczne?
Najczęściej występującym skutkiem ubocznym jest miejscowe podrażnienie lub reakcja alergiczna. W przypadku pieczenia, świądu lub zaczerwienienia należy przerwać stosowanie i skonsultować się ze specjalistą.

Najpopularniejsze artykuły

Zobacz więcej
Swędzenie skóry - przyczyny, objawy i leczenie
Swędzenie skóry - przyczyny, objawy i leczenie
13.06.2025 mgr farm. Mateusz Jabłoński
8 min 0

Swędzenie skóry (świąd) to jedno z najczęstszych odczuć dermatologicznych i pierwszy sygnał, że bariera naskórkowa jest osłabiona lub w organizmie toczy się proces zapalny. Objaw występuje niezależnie od wieku: u niemowląt z AZS, u dorosłych po ekspozycji na słońce, a u senio

Jak poradzić sobie ze skórą atopową u dziecka? AZS u niemowląt
Jak poradzić sobie ze skórą atopową u dziecka? AZS u niemowląt
01.03.2024 mgr farm. Mateusz Jabłoński
10 min 0

Atopowe zapalenie skóry u dziecka jest nawrotową chorobą skóry i co do zasady jest chorobą przewlekłą. Pierwsze objawy pojawiają się zwykle już w wieku niemowlęcym, zwykle przed ukończeniem pierwszego roku życia. Nic zatem dziwnego, że wielu rodziców poszukuje informac

Sposoby na suchą skórę - jak poradzić sobie z tym problemem?
Sposoby na suchą skórę - jak poradzić sobie z tym problemem?
25.01.2024 mgr farm. Mateusz Jabłoński
12 min 0

Sucha skóra to nieprzyjemny i uciążliwy problem sporej części społeczeństwa. Problem suchej skóry może dotyczyć każdego typu skóry i według różnych statystyk dotyka prawie połowę populacji. Nic zatem dziwnego, że wiele osób poszukuje sprawdzonych i skutec

Jak wygląda atopowe zapalenie skóry? Jak leczyć?
Jak wygląda atopowe zapalenie skóry? Jak leczyć?
30.03.2023 mgr farm. Edyta Sukiennik
12 min 0

Atopowe zapalenie skóry (AZS) to choroba, z którą zmagają się zarówno dorośli, jak i dzieci. Jej objawami są m.in. świąd skóry i wystąpienie zmian skórnych w charakterystycznych miejscach, zależnych od wieku chorego. Jakie są przyczyny wystąpienia AZS, cz

Zobacz więcej